Rehber · Trafik kazası
Araç değer kaybı davasından önce hangi belgeler hazırlanmalı?
Dava açmayı düşünmeden önce kaza tutanağını, hasar ve onarım kayıtlarını, aracın kaza öncesi durumunu gösteren belgeleri ve sigorta şirketiyle yaptığınız yazışmaları bir araya getirin. Bu belgeler kazanın nasıl gerçekleştiğini, hangi hasarın bu kazayla bağlantılı olabileceğini ve aracın geçmişini incelemeye yardımcı olur; tek başlarına değer kaybının oluştuğunu veya belirli bir tutarın ödeneceğini kesinleştirmez. Gerekli belgeler, aracın onarılıp onarılmadığına ve dosyanızdaki kayıtlara göre değişebilir.
Önce hangi dosyaları bir araya getirmelisiniz?
Belgeleri, her birinin neyi gösterebileceğini düşünerek gruplandırın. Böylece kaza kaydıyla onarım kaydını veya sigorta yazışmasıyla araç geçmişini birbirine karıştırmazsınız.
- Kaza ve taraf bilgileri: Kaza tespit tutanağı veya olayın kayda geçirildiği diğer belgeler; araç ve taraf bilgileri, kaza tarihi ve olayın anlatımı.
- Hasar belgeleri: Hasar tespit raporları, ekspertiz belgeleri, hasar dosyası kayıtları ve kaza sonrası çekilmiş fotoğraflar; hasarın nerede ve ne ölçüde görüldüğünü.
- Onarım belgeleri: Servis kayıtları, iş emri, değişen veya onarılan parça bilgileri, varsa fatura ve onarım fotoğrafları; aracın nasıl onarıldığını.
- Araç geçmişi: Kilometre bilgisi ile önceki kaza ve hasarlara ilişkin elinizde bulunan kayıtlar; aracın kaza öncesi durumunu ve mevcut hasarın önceki hasarlardan ayrıştırılmasına yardımcı olabilecek bilgileri.
- Sigorta yazışmaları: Başvuru metni, gönderim veya teslim kaydı, sigorta şirketinin yanıtı, varsa ödeme bilgisi ve diğer yazışmalar; başvuruda ne talep edildiğini ve karşılığında ne bildirildiğini.
Bu liste her dosyada aynı belgelerin zorunlu olduğu anlamına gelmez. Özellikle araç onarılmamışsa fatura veya servis kaydı bulunmayabilir; bu durumda mevcut hasar tespitlerini ve fotoğrafları saklayın, bulunmayan bir belgeyi varmış gibi göstermeyin.
Belgeler hangi noktaları göstermeye yardımcı olur?
Değer kaybı iddiasında aracın kaza öncesi durumu ile kaza sonrasındaki hasarı ve onarımının birlikte değerlendirilmesi önem taşır. Araçta değer kaybı olduğu düşüncesi, tek başına bu kaybın miktarını veya kimin sorumlu olduğunu göstermez.
Aracın modeli, kilometresi, önceki hasar kayıtları, kazadaki hasarın yeri ve kapsamı ile onarım şekli dosyada incelenebilecek bilgilerdendir. Önceki hasar veya onarım kaydı bulunması, yeni kazaya ilişkin hasarın etkisini ayrıca değerlendirme ihtiyacını ortadan kaldırmaz. Bir kaydın elinizde olmaması da ilgili olayın hiç yaşanmadığını kanıtlamaz.
Temsili örnek: Aynı parçada önceki bir onarım kaydı varsa, yeni kazadan sonra çekilmiş fotoğraflar ve servis belgeleri yeni hasarın önceki hasardan ayrılmasına yardımcı olabilir. Ancak yalnızca bu belgelere bakılarak değer kaybının kesin miktarı belirlenmiş sayılmaz.
İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/685 E., 2021/898 K. sayılı kararında, aracın kaza öncesi piyasa değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki fark değerlendirilmiş ve dava reddedilmiştir. Bu sonuç, farklı dosyalarda da aynı sonuca ulaşılacağını göstermez; aracın geçmişi, hasarın yeri ve kapsamı gibi farklılıklar değerlendirmeyi değiştirebilir.
Sigorta başvuru belgeleriyle dava dosyasını ayırın
Sigorta şirketine gönderdiğiniz başvuru ve şirketin yanıtı, hasar belgelerinden ayrı bir grupta tutulmalıdır. Böylece ne zaman, hangi içerikle başvurduğunuzu ve size hangi cevabın verildiğini sonradan kontrol edebilirsiniz.
-
Başvurunun bir kopyasını saklayın
Gönderdiğiniz talebin metnini ve eklerini birlikte saklayın. Başvuruda hangi araç, kaza ve hasar bilgilerinin yer aldığını bu şekilde görebilirsiniz.
-
Gönderim ve yanıt kayıtlarını ekleyin
Başvurunun gönderildiğini veya teslim edildiğini gösteren kaydı, şirketin yanıtını ve varsa ödeme ya da ret bildirimini dosyaya ekleyin. Yalnızca kişisel notunuza dayanarak başvurunun içeriğini veya sonucunu kesinleştirmeyin.
-
Belgelerin işlevini karıştırmayın
Sigortaya sunulan her belgenin dava dosyasında aynı işlevi göreceği varsayılamaz. Başvuru evrakı ve dava hazırlığına ilişkin gereklilikler, uygulanacak mevzuat ve somut dosya bakımından ayrıca doğrulanmalıdır.
Sorumluluk bağlantısını hangi kayıtlarla inceleyebilirsiniz?
Kaza belgelerinde araçların ve tarafların bilgilerinin, kaza tarihinin ve olay anlatımının birbiriyle uyumlu olup olmadığını kontrol edin. Hasar ve onarım kayıtlarının da ileri sürülen kazayla ilişkilendirilen araca ait olduğunu doğrulayın. Araç veya şirket bilgileri uyuşmuyorsa, bu farkı açıklığa kavuşturmadan belgeleri aynı olaya ait kabul etmeyin.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.85, motorlu aracın işletilmesinin ölüm, yaralanma veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olması hâlinde işleten ile belirli şartlarda teşebbüs sahibinin sorumluluğunu düzenler. Bu hüküm, somut dosyada kimin sorumlu olduğunu veya talep edilebilecek tutarı belgelerden bağımsız biçimde kesinleştirmez; olayın ve ilgili kişilerin durumunun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Dosyanızı düzenlerken kontrol edin
- Kaza tarihi, araç bilgileri ve taraf bilgileri kaza belgelerinde birbiriyle tutarlı mı?
- Hasar fotoğrafları ve tespit kayıtları, hangi parçaların zarar gördüğünü gösterecek biçimde saklandı mı?
- Araç onarıldıysa servis kayıtları, yapılan işlemler ve varsa faturalar mevcut mu?
- Araç onarılmadıysa mevcut hasar tespitlerini ve fotoğrafları sakladınız mı?
- Kilometre ve önceki hasarlara ilişkin elinizdeki kayıtları dosyaya eklediniz mi?
- Sigortaya gönderdiğiniz talebin kopyasını, gönderim kaydını ve yanıtları ayrı bir yerde sakladınız mı?
- Bir kayıt eksikse, elinizde bulunmamasını o olayın yaşanmadığı şeklinde yorumlamaktan kaçındınız mı?
Dayanak mevzuat
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.85Madde metinleri: HukukDosyam mevzuat arşivi (resmî metin), erişim 13.10.2026.
Mevzuat değişebilir. Kendi dosyanızda hangi hükmün, hangi tarihteki hâliyle uygulanacağını dosyanın koşullarına göre bir hukuk uzmanıyla değerlendirin.
Belgenizin ne söylediğini görün
Tebligat, dilekçe ya da karar: belgenizi yükleyin ya da UYAP’tan aktarın; ne söylediği belgedeki yeri gösterilerek sade dille açıklansın.