Rehber · Dilekçeler
Cevap dilekçesi hazırlarken yapılacaklar listesi
Cevap dilekçesi hazırlığına, dava dilekçesindeki her iddiayı ayrı ayrı belirleyip ilgili olay, belge ve açıklamalarla eşleştirerek başlayın. Ardından olayları tarih sırasına koyun; taleplerinizi, dosya bilgilerini ve tebligat evrakını kontrol edin. İzlenecek yol davanın türüne ve dosyanın aşamasına göre değişebileceğinden, süre ve usul konularını dosyanız üzerinden ayrıca doğrulayın.
Önce tebligatı ve dosya bilgilerini kontrol edin
Dilekçeyi hazırlamadan önce hangi dosyaya ve hangi aşamaya ilişkin işlem yaptığınızı netleştirin. Elinizdeki evrakı, dosyada görünen bilgilerle karşılaştırın.
-
Tebligat evrakını saklayın
Size ulaşan tebligatın tamamını, ekleriyle birlikte muhafaza edin. Tebligat üzerindeki tarih ve teslim bilgilerini not edin. Süre hesabında hangi olayın esas alınacağı dosya türüne ve usul kurallarına bağlı olabileceğinden, yalnızca kişisel hatırlatmaya dayanmayın.
-
Dosya bilgilerini eşleştirin
Mahkemenin adı, dosya numarası, tarafların adları ve dava dilekçesindeki talepleri elinizdeki evrakla karşılaştırın. Dosyada daha sonra sunulmuş belge veya açıklamalar bulunabileceğini göz önünde bulundurun; incelemenizi yalnızca size gönderilen dilekçeyle sınırlamayın.
-
Süreyi ayrıca doğrulayın
Bu rehber kesin süre veya sürenin başlangıcı hakkında kural vermez. Dava türünü, tebligat evrakını ve dosyanın mevcut aşamasını birlikte değerlendirerek süreyi yetkili kaynaklardan ya da hukuk uzmanından doğrulayın.
İddiaları tek tek bir çalışma listesine aktarın
Dava dilekçesini baştan sona okuyun ve karşı tarafın ileri sürdüğü her iddiayı ayrı bir satırda özetleyin. Bir paragrafta birden fazla olay anlatılıyorsa bunları da ayırın. Böylece hangi konuya yanıt verdiğiniz ve hangi konuda bilgi ya da belge aramanız gerektiği görünür hâle gelir.
Her iddianın karşısına şu notları ekleyebilirsiniz:
- İddia ne söylüyor?
- Bu olayla ilgili kendi bilginiz nedir?
- Hatırlamadığınız veya doğrulayamadığınız bir nokta var mı?
- Hangi belge, yazışma ya da başka kayıt ilgili olabilir?
- Yanıtlanması veya değerlendirilmesi gereken hukuki bir konu var mı?
Bilmediğiniz bir hususu tahminle doldurmayın. Bilgi eksikliğini açıkça işaretleyin ve doğrulamak için hangi kayda bakmanız gerektiğini yazın. Bir iddiaya nasıl yanıt verileceğinin hukuki sonucu dosyanın özelliklerine bağlı olabilir. Bu nedenle çalışma listesi, tek başına hukuki değerlendirme yerine geçmez.
Olayları ve belgeleri birbiriyle eşleştirin
Olayları tarih sırasına koyup her biriyle ilgili olabilecek kayıtları bulun. Bu düzenleme, anlatımınızdaki boşlukları fark etmenize ve ilgili belgeleri gözden kaçırmamanıza yardımcı olur.
-
Kronoloji oluşturun
Olayları bildiğiniz tarihe veya yaklaşık döneme göre sıralayın. Tarihten emin değilseniz kesin bir gün yazmak yerine belirsizliği not edin. Her olayın yanına kimlerin dâhil olduğunu ve hangi kaynaktan doğrulanabileceğini ekleyin.
-
Belge ve kayıtları işaretleyin
Sözleşme, yazışma, makbuz, teslim kaydı veya başka belgeler ilgili görünüyorsa bunları olaylarla eşleştirin. Belgenin tarihini, kimden geldiğini ve hangi iddiayla bağlantılı olduğunu not edin. Bir belgenin elinizde bulunmaması, dosyada veya başka bir yerde bulunmadığını tek başına göstermez.
-
Eksikleri ve çelişkileri ayırın
Tarihlerin uyuşmaması, bir olayın farklı anlatılması veya bir belgenin eksik olması gibi noktaları ayrıca listeleyin. Çelişkiyi açıklamadan belgeleri gelişigüzel sıralamak yerine, hangi bilginin teyit edilmesi gerektiğini belirleyin.
-
Delillerin hukuki değerlendirmesini ayrıca ele alın
Bir kaydın dosyada bulunması, tek başına hangi hukuki sonucu doğuracağını göstermez. Belgenin uyuşmazlıkla ilgisi, kullanılma biçimi ve dosyanın niteliği değerlendirme gerektirebilir.
Yanıtlarınızı ve taleplerinizi netleştirin
Her iddia için ne söylemek istediğinizi, elinizdeki bilgi ve belgelerle uyumlu biçimde belirleyin. Açıklamanızın hangi olaya dayandığını ve bunu hangi kayıtla destekleyebileceğinizi not edin. Emin olmadığınız bir noktayı kesinmiş gibi yazmayın.
Dava dilekçesinde karşı taraftan ne istendiğini ayrıca okuyun. Talebin kapsamını, dayandırıldığı olayları ve sizin hangi sonucun değerlendirilmesini istediğinizi birbirinden ayırın. Talep edilen miktar veya başka bir sonuç, tek başına bunun kesinleştiği ya da elde edildiği anlamına gelmez.
İtiraz veya usule ilişkin bir konu bulunduğunu düşünüyorsanız, bunu genel bir başlık olarak geçiştirmeyin. Hangi olguya dayandığını, dosyada nereden kontrol edilebileceğini ve değerlendirme için hangi bilginin eksik olduğunu yazın. Bu konuların etkisi dava türüne ve aşamasına göre değişebileceğinden, hukuki değerlendirme gereken noktaları bir uzmanla görüşmeye hazırlayın.
Dilekçeyi sunmadan önce kontrol edin
- Mahkeme ve dosya bilgilerini elinizdeki evrakla karşılaştırdınız mı?
- Dava dilekçesindeki her iddiayı ayrı ayrı gözden geçirdiniz mi?
- Olayları tarih sırasına koydunuz ve emin olmadığınız tarihleri işaretlediniz mi?
- Her olayla ilgili belge veya kayıtları belirlediniz mi?
- Eksik, çelişkili ya da doğrulanması gereken bilgileri ayrıca not ettiniz mi?
- Yanıtlarınızın dayandığı olayları ve belgeleri açıkça belirttiniz mi?
- Dava dilekçesindeki talepleri kendi yanıt ve taleplerinizden ayırdınız mı?
- Tebligat evrakını ve dosyanın mevcut kayıtlarını kontrol ettiniz mi?
- Süre ve izlenecek usulü dosyanıza göre ayrıca doğruladınız mı?
- Dilekçedeki anlatımın eklediğiniz belgelerle çelişmediğini kontrol ettiniz mi?
Belgenizin ne söylediğini görün
Tebligat, dilekçe ya da karar belgenizi yükleyin veya UYAP’tan aktarın; belgenin ne söylediği, ilgili yer gösterilerek sade dille açıklansın.