Rehber · Duruşma hazırlığı
Duruşmada söylenecekleri kısa notlara dönüştürme
Duruşmada söylemek istediklerinizi kısa notlara dönüştürmek için önce dosyanızdaki asıl uyuşmazlığı ve mahkemeden ne istediğinizi belirleyin; ardından olayları tarih sırasına koyup her önemli bilginin yanına dayanağını yazın. Notlarınızı uzun bir anlatım yerine, gözünüzün hemen bulacağı başlıklar ve kısa maddeler hâlinde hazırlayın. Notlar, dosyadaki belgelerin veya sunulması gereken dilekçelerin yerine geçmez; ayrıca duruşmada hangi konuların konuşulacağı dosyanın türüne ve aşamasına göre değişebilir.
Not hazırlamaya hangi sorularla başlayabilirsiniz?
Notları yazmaya başlamadan önce dosyanızdaki konuya dışarıdan bakıp üç soruyu yanıtlayın:
- Uyuşmazlık nedir? Karşı tarafla veya dosyadaki diğer kişilerle hangi konuda anlaşmazlık yaşıyorsunuz?
- Sizin açıklamanız nedir? Olayları kendi bilginize ve dosyada bulunan belgelere dayanarak nasıl anlatabilirsiniz?
- Mahkemeden ne istiyorsunuz? Duruşmada hangi talebinizi veya açıklamanızı netleştirmek istiyorsunuz?
Cevaplarınızı dosyanızdaki dilekçelerle ve belgelerle karşılaştırın. Notlarınız, dosyada yer almayan yeni bir iddiayı kendiliğinden eklemek veya daha önceki anlatımınızdaki bir farkı gizlemek için kullanılmamalıdır. Bir bilgi önceki beyanınızdan farklıysa, farklılığın nedenini not edin ve açıklamanız gerekip gerekmediğini dosyanızın tamamına bakarak değerlendirin.
Temsili örnek: Bir teslimatın hangi tarihte yapıldığı tartışılıyorsa, notta “Teslimat tarihi” başlığını açabilir; kendi hatırladığınız tarihi, bunu destekleyen belgenin adını ve belgedeki ilgili kısmı yan yana yazabilirsiniz. Tarihten emin değilseniz, kesin bir tarih yazmak yerine “Tarihi belgeyle kontrol et” diye işaretleyin.
Bilgileri kısa ve sıralı notlara nasıl dönüştürürsünüz?
Önce dosyayı açıp önemli olayları ve belgeleri çıkarın; sonra bunları duruşmada gözünüzün kolayca bulacağı sıraya yerleştirin.
-
Dosyanın ana konusunu tek cümleyle yazın
Uyuşmazlığın merkezindeki konuyu sade bir cümleyle belirtin. Bu cümle, notlarda gereksiz ayrıntı birikmesini önler. Birden fazla ayrı konu varsa her biri için ayrı başlık kullanın.
-
Olayları tarih sırasına koyun
Önemli olayları en eskiden en yeniye sıralayın. Her maddeyi mümkünse “tarih – ne oldu – dayanak” biçiminde yazın. Tarih kesin değilse tahmininizi kesin tarih gibi göstermeyin; yaklaşık olduğunu veya kontrol edilmesi gerektiğini not edin.
-
Belgeyi ve ilgili kısmı belirtin
Bir açıklama bir belgeye dayanıyorsa belgenin dosyada nasıl tanındığını ve ilgili sayfa, bölüm ya da tarihi yazın. Dosyada belgenin yerini bulamıyorsanız notta “dosyada kontrol et” işareti kullanın; belgenin sunulmuş veya kabul edilmiş olduğunu yalnızca notunuzdan hareketle varsaymayın.
-
Talepleri ayrı başlıkta toplayın
Mahkemeden ne istediğinizi, varsa taleplerinizin birbirinden farklı noktalarını ayırarak yazın. Talebinizi gerçekleşmiş veya kesinleşmiş bir sonuç gibi değil, mahkemeden beklediğiniz işlem ya da değerlendirme olarak ifade edin.
-
Belirsiz ve kontrol edilmesi gerekenleri işaretleyin
Emin olmadığınız tarih, tutar, kişi, belge veya olayları ayrı bir işaretle gösterin. Kontrol etmeden bu bilgileri kesinmiş gibi anlatmayın. Karşı tarafın iddiasını, kendi gözleminizi ve belgeden anladığınızı birbirinden ayırın.
-
Notu kısaltıp prova edin
Her maddeyi birkaç kelimeyle hatırlatacak hâle getirin; uzun açıklamaları notun içine kopyalamak yerine ilgili belgeyi veya dosya kısmını belirtin. Notu yüksek sesle bir kez anlatmayı deneyin. Takıldığınız yerde başlığı veya sıralamayı sadeleştirin.
Kısa not taslağı nasıl görünebilir?
Aşağıdaki taslak, dosyanızın içeriğine göre doldurulacak bir hatırlatma aracıdır; her dosyada aynı başlıkların kullanılması gerekmez.
- Dosyanın ana konusu: …
- Önemli olaylar: Tarih – olay – ilgili belge veya açıklama
- Açıklamam gereken nokta: …
- Dosyada kontrol edilecek bilgi: …
- Talebim: …
- İlgili belge: Belgenin adı veya dosyadaki yeri – dikkat edilecek kısım
Notta yalnızca anahtar kelimeler kullanıyorsanız, duruşma öncesinde bu kelimelerin neyi hatırlattığından emin olun. “Belge var” gibi genel bir not yerine belgenin adını, tarihini veya dosyadaki yerini yazın. Dosyadaki anlatımla çelişebilecek bir not gördüğünüzde, duruşma öncesinde dosyayı ve ilgili belgeyi yeniden kontrol edin.
Notları duruşmada nasıl kullanmalısınız?
Notları, anlatımınızı unutmamak ve belgeye dönmek için bir yol haritası gibi kullanın; her satırı mutlaka aynen okuyacağınız bir metin olarak hazırlamayın. Önce sorulan veya açıklanması istenen konuyu dinleyin, sonra ilgili başlığa bakın. Soru notlarınızda yoksa ilgisiz bir maddeyi sırf hazırladığınız için anlatmaya çalışmayın.
Duruşma sırasında verilen yönlendirme ve sorular, hazırladığınız notları ne zaman ve nasıl kullanabileceğinizi etkileyebilir. Notlarınızı sunmanız veya dosyaya ekletmeniz gerektiğini varsaymayın; böyle bir işlem gerekiyorsa bunun nasıl yapılacağını ayrıca doğrulayın. Notlardaki bilgiler, dosyanızdaki dilekçelerin ve belgelerin yerini tutmaz.
Duruşmanın türü, dosyanın aşaması ve uyuşmazlık noktaları değiştikçe anlatmanız gerekenler de değişebilir. Özellikle notlarınız dosyadaki önceki beyanlarla farklılık gösteriyorsa, yeni bir talep içeriyorsa veya hangi belgenin neyi kanıtladığı konusunda tereddüdünüz varsa, dosyanın tamamını bilen bir hukuk uzmanına danışmanız yararlı olabilir.
Duruşma öncesi not kontrol listesi
- Notların, dosyanızdaki gerçek uyuşmazlık ve taleplerle ilgili olduğunu kontrol edin.
- Olayları tarih sırasına koyun; kesin olmayan tarihleri kesinmiş gibi yazmayın.
- Her önemli bilginin yanına dayandığı olayı veya belgeyi ekleyin.
- Belgenin dosyada bulunduğunu ve not ettiğiniz kısmın doğru olduğunu dosyadan kontrol edin.
- Kendi gözleminizi, hatırladığınız bilgiyi ve başkasından duyduğunuz anlatımı birbirinden ayırın.
- Dosyadaki önceki anlatımla farklılık varsa, nedenini not edin ve dosyanın tamamını gözden geçirin.
- Talebinizi açık yazın; istediğiniz sonucu gerçekleşmiş gibi ifade etmeyin.
- Notları kısa tutun ve aradığınız başlığı kolayca bulabileceğiniz biçimde düzenleyin.
- Duruşmadaki soru ve yönlendirmeleri dinleyin; hazırladığınız her noktayı anlatmak zorunda olduğunuzu varsaymayın.