İkinci cevap dilekçesi için yapay zekâya sorulabilecek sorular ve kaynak kontrolü

Bunu yalnızca dilekçenin adından veya yapay zekânın yanıtından hareketle varsaymayın. Dilekçe aşamaları ve hangi işlemin yapılabileceği, davanın türüne ve dosyanın bulunduğu aşamaya göre değişebilir. Kaynaklarda bu konuda kanun metni verilmediğinden, burada her davada ikinci cevap dilekçesi sunulabileceği yönünde kesin bir usul kuralı aktarılamaz.

Önce mahkeme dosyasındaki dilekçeleri ve size yapılan bildirimleri inceleyin. Hangi tarafın hangi dilekçeyi verdiğini, belgenin dosyaya ne zaman girdiğini ve size yönelik bir süre bildirimi olup olmadığını not edin. Dosyada göremediğiniz bir belge veya kayıt için “yok” sonucuna varmayın; eksik görünen kısmı dosya kaydından ya da ilgili mahkemeden teyit edin.

Yapay zekâ, dosyanın aşamasını sizin yerinize belirleyemez. Süre hesabı, dilekçe verilip verilemeyeceği veya usule ilişkin bir itiraz söz konusuysa, dosyadaki tebligat ve işlem kayıtlarıyla birlikte bir hukukçudan değerlendirme alın.

İsteminizin sınırını açıkça belirtin: Yapay zekâdan metni düzenlemesini değil, belirli bir kontrolü yapmasını isteyin. Dilekçenin hukuki doğruluğuna veya davanın sonucuna dair kesin karar vermesini istemek yerine, kontrol edilebilir sorular yöneltin.

Örneğin şu istemleri kullanabilirsiniz:

• “Aşağıdaki taslağı, içerdiği iddiaları değiştirmeden kısa ve anlaşılır biçimde özetle. Her iddianın yanında metindeki ilgili bölümü belirt.”
• “Taslakta birbiriyle çelişiyor gibi görünen cümleleri bul. Çelişkinin nerede olduğunu göster; hangisinin doğru olduğuna karar verme.”
• “Her iddia için dayanak gösterilen belgeyi veya dosya kaydını listele. Dayanak belirtilmemişse bunu açıkça yaz; yeni olgu ekleme.”
• “Metinde açıklığa kavuşturulması gereken, cevabı dosyada aranabilecek soruları listele. Bilinmeyen bilgileri tahmin etme.”
• “Taslakta geçen kanun maddelerini, süreleri ve karar künyelerini ayrı bir listeye çıkar. Doğrulanmamış olanları doğrulanmış gibi sunma.”

Bu tür istemler, taslağı gözden geçirmenize yardımcı olabilir; bir ifadenin hukuken ileri sürülmesi gerektiğini veya yeterli delile dayandığını tek başına göstermez. Yapay zekâ dosyada bulunmayan olguları tamamlamış, belge içeriğini yanlış aktarmış ya da önemli bir hususu atlamış olabilir.

Dosyadaki ad, kimlik ve iletişim bilgileri, adresler, sağlık bilgileri veya ticari sırlar kişinin ya da kurumun kimliğini ortaya çıkarabilir. Bir yapay zekâ aracına belge yüklemeden önce, aracın verileri nasıl kullandığını ve ne kadar süre sakladığını açıklayan koşulları inceleyin. Bu koşullar bilinmiyorsa hassas dosya içeriğini paylaşmamak daha temkinli bir yaklaşımdır.

İnceleme için gerekli olmayan tanımlayıcı bilgileri kaldırın veya temsili ifadelerle değiştirin. Ancak belgeyi sadeleştirirken olayın anlamını ya da tarihlerin birbirleriyle ilişkisini değiştirmeyin. Yapay zekâdan, paylaştığınız metin dışındaki belgeleri görmediğini ve eksik bilgileri tahmin etmemesi gerektiğini açıkça belirtin.

Bu önlemler, aracın veri kullanımı veya saklama koşullarına ilişkin belirsizliği ortadan kaldırmaz. Hangi bilgilerin paylaşılabileceği; belgenin içeriğine, aracın koşullarına ve dosyanın niteliğine bağlıdır.