İşe iade davasında davacı, davalı ve vekillerin rolleri

Davacı, davayı açan taraf; davalı ise davanın yöneltildiği taraftır. İşe iade talebinde işçi, feshin geçersiz olduğunu ileri sürerek işe iade ister. İşçi, işe iade talebiyle dava açmadan önce arabulucuya başvurmalıdır. Bu talep ve davanın usulü 4857 sayılı İş Kanunu m.20’de düzenlenir.

Davacı veya davalı olarak görünmek, o tarafın iddiasının doğru bulunduğu ya da davanın sonucunun belli olduğu anlamına gelmez. Bu bilgiler yalnızca tarafların dosyadaki usulî konumunu gösterir.

Temsili örnek: Bir işçi, iş sözleşmesinin feshedilmesinden sonra işe iade talebiyle dava açmışsa, dava dilekçesinde davacı olarak işçi; davalı olarak ise davanın yöneltildiği taraf görünür. Bu örnek, herhangi bir gerçek dosyayı anlatmaz.

Vekil, davayı açan veya kendisine karşı dava açılan kişi değil, taraf adına işlem yapan temsilcidir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.71’e göre dava ehliyeti bulunan kişi davasını kendisi veya tayin ettiği vekil aracılığıyla açıp takip edebilir.

Bu nedenle dilekçede bir kişinin adının imza bölümünde ya da vekil bilgisi olarak yer alması, o kişinin davacı veya davalı olduğu anlamına gelmez. Önce dilekçenin hangi taraf adına sunulduğuna, ardından imza ve vekil bilgilerine bakın. Vekilin dosyada görünmesi de tek başına vekâlet ilişkisinin kapsamını veya dosyada yaptığı bütün işlemleri açıklamaz.

İş yeri tabelasında, e-posta adresinde veya bordroda görünen ad ile dava dosyasında davalı olarak yazılan ad farklı olabilir. Bu fark tek başına hangi kişinin ya da kuruluşun doğru davalı olduğunu göstermez. Dosyadaki davalı bilgilerini iş sözleşmesi, fesih bildirimi ve iş ilişkisiyle ilgili elinizdeki kayıtlarla karşılaştırın.

Karşılaştırırken adın tam yazımına ve belgelerin hangi tarafı gösterdiğine bakın. Bir kayıt elinizde değilse ya da dosya ekranında görünmüyorsa, bu durum belgenin hiç düzenlenmediğini veya dosyada bulunmadığını kanıtlamaz. İşverenin kimliği konusunda kayıtlar birbiriyle uyuşmuyorsa, hangi belgenin ve iş ilişkisindeki hangi bilginin belirleyici olacağı ayrıca değerlendirilmelidir.

İşe iade talebiyle açılacak davalarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Bu düzenleme 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3’te yer alır. Arabuluculuk başvurusu veya son tutanak, dava dosyasındaki davacı ve davalı bilgileriyle aynı kayıt türü değildir; belgelerdeki adları ve hangi aşamaya ait olduklarını ayrı ayrı kontrol edin.

Arabuluculuk kaydındaki bir kişinin adı, tek başına mahkeme dosyasında hangi tarafın yer aldığını veya tarafın iddiasının kabul edildiğini göstermez. Burada amaç, işe iade sürecinin aşamalarını ve belgelerini birbirinden ayırmaktır; süre hesabı bu rehberin kapsamı dışındadır.