Rehber · Dilekçeler
Maddi tazminat davasında delil listesi nasıl düzenlenir?
Maddi tazminat davasında delil listenizi, her iddianızı ayrı bir vakıa olarak açıklayıp o vakıayı hangi delille desteklediğinizi göstererek düzenleyin. Elinizdeki belgeleri dilekçeye ekleyin; başka yerde bulunan kayıtlar için nereden getirtilmelerini sağlayacak açıklamayı yazın. Deliller, davanın dayandığı somut olaylara göre değişir ve listede yer almaları tek başına iddianın kanıtlandığı anlamına gelmez.
Delil listesi neyi göstermeli?
Delil listesi, davada ileri sürdüğünüz olaylarla bu olayları açıklamak için dayandığınız bilgi ve belgeler arasındaki bağlantıyı görünür kılmalıdır. Kanun, iddia edilen vakıaların sıra numarası altında açık özetlerinin ve her vakıanın hangi delillerle ispatlanacağının dava dilekçesinde gösterilmesini; ayrıca delillerin hangi vakıa için sunulduğunun açıkça belirtilmesini ister (6100 sayılı Kanun m.119 ve 6100 sayılı Kanun m.194).
Bu nedenle yalnızca “belgeler”, “tanıklar” veya “her türlü yasal delil” gibi genel ifadeler yazmak yerine, hangi delilin hangi iddiayı desteklediğini açıklayın. Örneğin bir ödeme belgesini ödeme yapıldığı iddianızla ilişkilendirebilirsiniz. Bunun dosyanızdaki iddiayı kanıtlamaya yeterli olup olmadığı ise somut olaya bağlıdır.
Temsili örnek: Bir kişi, belirli bir olay nedeniyle yaptığı masrafları talep ettiğini ileri sürüyorsa, masrafı gösteren elindeki belgeleri bu masrafların yapıldığı iddiasıyla eşleştirebilir. Bu örnek, belirli bir tazminat talebinin koşullarının oluştuğu veya belgenin tek başına yeterli olduğu anlamına gelmez.
Delilleri vakıalarla nasıl eşleştirirsiniz?
Dilekçenizi hazırlarken her iddiayı kısa ve somut biçimde yazın; ardından o iddiayı açıklayan delili belirtin. Bu düzen, eksik veya belirsiz kalan noktaları fark etmenize yardımcı olur.
-
İddiaları ayrı ayrı yazın
Olayları, hangi iddiayı açıkladıkları anlaşılacak biçimde sıra numarasıyla özetleyin. Birden fazla olayı tek ve genel bir cümlede birleştirmeyin. Vakıaların ispata elverişli şekilde somutlaştırılması gerekir (6100 sayılı Kanun m.194).
-
Her vakıanın karşısına delilini ekleyin
Delilin adını veya ne tür bir kayıt olduğunu yazın ve hangi vakıayı desteklemek üzere gösterildiğini belirtin. Aynı delil birden fazla vakıayla ilgiliyse bağlantıyı her biri için anlaşılır kılın.
-
Delil türünü somutlaştırın
Belgenin, kaydın veya tanık anlatımının hangi olayla ilgili olduğunu açıklayın. Tanık bilgileri için kaynaklarda özel bir liste biçimi belirtilmediğinden, tanığın ne hakkında bilgi vereceğini somutlaştırın; gerekli biçim ve bilgiler için dosyanızdaki mahkeme talimatlarını kontrol edin.
-
Dosyanızın olayına göre seçin
Trafik kazası, iş kazası, sözleşmeye aykırılık veya kişilik hakkı ihlali farklı olay ve kayıtları gündeme getirebilir. Başka dosyalardaki delil örneklerini doğrudan kendi davanıza uyarlamak yerine, her delilin sizin hangi iddianızla ilgili olduğunu değerlendirin.
Elinizdeki ve başka yerdeki belgeleri nasıl gösterirsiniz?
Dava dilekçesinde gösterdiğiniz ve elinizde bulunan belgeleri dilekçeye ekleyin. 6100 sayılı Kanun m.121, belgelerin asıllarıyla birlikte davalı sayısından bir fazla düzenlenmiş örneklerinin veya sadece örneklerinin mahkemeye verilmesini öngörür.
Belge elinizde değilse, onu yokmuş gibi göstermeyin. Belgenin veya dosyanın nerede bulunduğunu ve getirtilmesini sağlayacak açıklamayı yazın. 6100 sayılı Kanun m.121, başka yerlerden getirtilmesini istediğiniz belge ve dosyalar için bunların bulunabilmesini sağlayıcı açıklamanın dilekçede yer almasını ister. Örneğin elinizde olmayan bir kaydın hangi kurumda veya dosyada bulunabileceğini biliyorsanız bunu açıkça belirtin.
Elektronik kayıtların veya tanık anlatımlarının hangi koşullarda kullanılabileceği ve belirli belgelerin iddianızı ispatlamaya yeterli olup olmadığı, burada verilen kanun metinleriyle kesinleştirilemez. Kaydın kaynağını, hangi iddiayla ilgili olduğunu ve dosyada bu konuda verilmiş bir talimat bulunup bulunmadığını kontrol edin.
Dilekçeyi sunmadan önce kontrol edin
- İddialarınızı sıra numarasıyla, açık ve somut biçimde yazdınız mı?
- Her vakıanın karşısında, onu desteklemek için gösterdiğiniz delil belli mi?
- Elinizde bulunan ve dilekçede gösterdiğiniz belgeleri eklediniz mi?
- Belgeyi başka yerden getirtmek gerekiyorsa nerede bulunabileceğini açıklayan bilgi verdiniz mi?
- Delil listenizdeki tanık veya kayıtların hangi vakıayla ilgili olduğunu belirttiniz mi?
- Mahkemeden gelen tebligatları, dosyadaki süre kayıtlarını ve delillerin sunulmasına ilişkin ara kararları kontrol ettiniz mi?
Dava açıldıktan sonra hangi kayıtları izlemelisiniz?
Dava dilekçesindeki delil gösterme ile belgelerin mahkemeye sunulması veya başka yerden getirtilmesi için gereken açıklamayı yapma yükümlülüklerini birlikte takip edin. Ön incelemede hâkim, tarafların anlaştığı ve anlaşamadığı hususları belirler; anlaşamadıkları hususlar tutanakta gösterilir ve tahkikat bu tutanak esas alınarak yürütülür (6100 sayılı Kanun m.140).
Dilekçenizde gösterdiğiniz belgeleri sunmadıysanız veya başka yerden getirtilmeleri için gerekli açıklamayı yapmadıysanız, mahkemenin bu konuda yaptığı ihtarı ve dosyadaki kaydı dikkatle izleyin. 6100 sayılı Kanun m.140 uyarınca, 139 uncu maddeye göre yapılan ihtara rağmen bu eksiklikler giderilmezse hâkim ilgili delillere dayanmaktan vazgeçilmiş sayılmasına karar verir. Bu hüküm, kaynak metinde her dava için geçerli tek bir sunma tarihi belirtmez; somut dosyada tebligat ve mahkeme talimatları ayrıca kontrol edilmelidir.
Dava dilekçesindeki bazı eksiklikler için de ayrı bir kural vardır: 6100 sayılı Kanun m.119 uyarınca, aynı maddenin birinci fıkrasındaki (a), (d), (e), (f) ve (g) bentleri dışındaki hususlar eksikse hâkim tamamlanması için bir haftalık kesin süre verir. Eksiklik bu süre içinde tamamlanmazsa dava açılmamış sayılır. Bu bir haftalık süre, her delilin sunulması için geçerli genel bir süre olarak değerlendirilmemelidir.
Dayanak mevzuat
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.119, 121, 140, 194Madde metinleri: HukukDosyam mevzuat arşivi (resmî metin), erişim 13.10.2026.
Mevzuat değişebilir. Kendi dosyanızda hangi hükmün, hangi tarihteki hâliyle uygulanacağını dosyanın koşullarına göre bir hukuk uzmanıyla değerlendirin.
Belgenizin ne söylediğini görün
Tebligat, dilekçe ya da karar: belgenizi yükleyin ya da UYAP’tan aktarın; ne söylediği belgedeki yeri gösterilerek sade dille açıklansın.