Ortaklığın giderilmesi davasında tebligat geldiğinde önce neleri kontrol etmelisiniz?

Dava dilekçesindeki taşınmazın adresini ve tanımını, varsa ada ve parsel bilgilerini; taşınır söz konusuysa onu ayırt etmeye yarayan bilgileri kontrol edin. Birden fazla mal varsa her birinin talep içinde yer alıp almadığını ayrı ayrı not edin.

Tapu kaydındaki malik ve pay bilgilerini, elinizdeki tapu belgesiyle karşılaştırın. Miras veya devir belgeleri varsa bunları da dosyadaki bilgilerle karşılaştırmak yararlı olabilir. Tapu kaydı, fiilî kullanım ve elinizdeki belgeler uyuşmuyorsa, farkın ne olduğunu ve bunu hangi belgeyle gösterebileceğinizi belirleyin; uyuşmazlığın dosyaya etkisi belgeler görülmeden kesinleştirilemez.

Paydaşlardan her biri, kanunda belirtilen koşullar çerçevesinde paylaşma isteyebilir. Ancak hukukî işlemden kaynaklanan veya malın sürekli bir amaca özgülenmesine bağlı devam yükümlülüğü bulunması, paylaşma istemini etkileyebilir. Paylaşma isteme hakkı hukukî işlemle en çok on yıllığına sınırlandırılabilir; taşınmazlarda paylı mülkiyetin devamına ilişkin sözleşmeler resmî şekle bağlıdır ve tapu kütüğüne şerh verilebilir. Uygun olmayan zamanda paylaşma istenemez (4721 sayılı Kanun m.698).

Temsili örnek: Dava dilekçesinde birden fazla parsel yazıyorsa, tapu belgelerinizdeki parsel bilgilerini her biri için ayrı ayrı karşılaştırın. Bir parselin davada yer almaması, diğer bilgilerle ilgili olası uyuşmazlıkları kendiliğinden çözmez.

Dava dilekçesindeki taraflar bölümünde adınızın hangi sıfatla yazıldığını kontrol edin. Davalı, paydaş, mirasçı veya temsil edilen kişi olup olmadığınız; tebligatın neden size gönderildiğini anlamanıza yardımcı olabilir. Ad, adres veya pay bilgisi hatalı görünüyorsa, hatayı gösteren belgeyi ve dosyadaki ilgili bölümü not edin.

Paydaşların paylaşma biçiminde anlaşamaması hâlinde mahkeme, istem üzerine malın aynen bölünerek paylaştırılmasına karar verebilir; bölünen parçaların değeri denk değilse para eklenerek denkleştirme yapılabilir. Bölme, durum ve koşullara uygun değilse veya mal önemli değer kaybı olmadan bölünemiyorsa açık artırmayla satış gündeme gelebilir. Satışın yalnızca paydaşlar arasında artırmayla yapılması bütün paydaşların rızasına bağlıdır (4721 sayılı Kanun m.699).

Bu nedenle dava açılmış olmasını, malın mutlaka satılacağı veya belirli bir paylaşım biçiminin kesinleştiği şeklinde yorumlamayın. Malın niteliğini, tarafların durumunu ve dosyadaki talepleri inceleyin.

Taşınır ve taşınmaz mal veya hakkın paylaştırılması ve ortaklığın giderilmesine ilişkin davalarda görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir (6100 sayılı Kanun m.4). Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir (6100 sayılı Kanun m.12).

Bu bilgileri, tebligattaki mahkeme adı ve dava konusu taşınmazın bulunduğu yerle karşılaştırın. Birden fazla taşınmaz varsa ve dava bunlara ilişkinse, kanun taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde diğerleri hakkında da dava açılabileceğini düzenler (6100 sayılı Kanun m.12).

Tebligat, bilinen en son adreste yapılır. Bu adres tebligata elverişli değilse veya burada tebligat yapılamazsa, adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi bilinen en son adres olarak kabul edilir (7201 sayılı Kanun m.10). Bu nedenle zarf ya da kayıttaki adresi, tebligatın kime ve nasıl teslim edildiğini gösteren bilgiyle birlikte inceleyin.

Muhatap adreste bulunmadığında veya tebellüğden kaçındığında, kanunda evrakın muhtar, ihtiyar heyeti üyesi ya da zabıta görevlisine teslim edilmesi ve ihbarnamenin kapıya yapıştırılması düzenlenir; bazı durumlarda ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih tebliğ tarihi sayılır. Adres, muhatabın adres kayıt sistemindeki adresiyse ve muhatap orada hiç oturmamış ya da sürekli ayrılmış olsa bile maddede ayrıca bir usul öngörülür (7201 sayılı Kanun m.21). Teslim kaydını ve ihbarname bilgisini, varsa zarfla karşılaştırın.

Tebligatın usule aykırı olduğunu düşünüyorsanız, yalnızca bu düşünceye dayanarak süreyi yok saymayın. Usulsüz tebligatta muhatap tebliği öğrenmişse tebligat geçerli sayılır ve muhatabın bildirdiği öğrenme tarihi tebliğ tarihi kabul edilir (7201 sayılı Kanun m.32). Bu kural, her durumda belirli bir öğrenme tarihinin kabul edileceği anlamına gelmez; gönderim ve teslim kayıtları ile dosyanın bütünü değerlendirilmelidir.

Tebligatın kime ve hangi adrese teslim edildiği belirsizse, gerçek öğrenme tarihi tartışmalıysa veya cevap süresi yaklaşmışsa; süre hesabı teslim kayıtlarına ve işlem türüne göre değişebileceğinden dosya ve tebligat evrakını gecikmeden bir hukuk uzmanına gösterin. Tapu payı, miras veya devir belgeleri dava dilekçesiyle uyuşmuyorsa da bu belgelerin talebe etkisinin ayrıca değerlendirilmesi gerekir. Bu metin, dosyanıza ilişkin kesin süre hesabı veya davanın sonucu hakkında kişisel hukuki görüş yerine geçmez.