Karadeniz Ekonomik İşbirliği Uluslararası Sekretaryası ile Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesi Uluslararası Sekretaryasının Türkiyede Yararlanacağı Ayrıcalıklar, Bağışıklıklar ve Kolaylıklara İlişkin Yönetmelik

Bu Yönetmeliğin amacı, Karadeniz Ekonomik İşbirliği Uluslararası Sek­retaryası ile Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesi Sekretaryası'run Türkiye'de Yararlanacağı Ayrıcalıklar, Bağışıklıklar ve Kolaylıklara Dair Kanun'la tanınan ayrıcalık, ba­ğışıklık ve kolaylıkların uygulanmasına ilişkin usulleri tesbit etmektir.

Bu Yönetmelik, Karadeniz Ekonomik İşbirliği Uluslararası Sekretaryası'nın ve Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesi Uluslararası Sekretaryası'nın yarar­lanacağı ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıkları kapsamakta olup, Türkiye Cumhuriyeti vatan­daşları ile Türkiye'de ikamet eden kimseler sözkonusu ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıklardan yararlanamazlar.

Bu Yönetmelik, 20.1.1994 tarihli ve 3964 sayılı Karadeniz Ekonomik İş­birliği ve Uluslararası Sekretaryası ile Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesi Uluslararası Sekretaryası'nın Türkiye'de Yararlanacağı Ayrıcalık, Bağışıklıklar ve Kolaylık­lara Dair Kanun'un 3 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;

a) KEİ Sekretaryası: Karadeniz Ekonomik İşbirliği Uluslararası Sekretaryası'nı,

b) KEİPA Sekretaryası: Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesi Ulus­

lararası Sekretaryası'nı,

c) Sekretarya görevlileri: Sekretaryada çalışan Direktör, Direktör Yardımcıları, Genel

Sekreter, Genel Sekreter Yardımcıları, Uzman, Uzman Yardımcıları, idari ye teknik personeli,

ifade eder.

İKİNCİ KISIM

Tüzel Kişilik, Ayrıcalık, Bağışıklık ve Kolaylıklar

BİRİNCİ BÖLÜM

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının Tüzel Kişiliği, Ayrıcalık, Bağışıklık ve Kolaylıkları

KEÎ ve KEİPA Sekretaryaları Türkiye Cumhuriyetinde tüzel kişiliğe sa­hip olup,

a)Sözleşmeler yapmaya,

b)Taşınır ve Taşınmaz malları almaya ve satmaya,

c) Dava açmaya,

ehildirler.

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının malları ve alacakları bulundukları yer neresi ve elinde tutan kim olursa olsun, Sekretaryaların açıkça vazgeçtikleri özel durumlar dı­şında yargı bağışıklığından yararlanırlar. Yargı bağışıklığından feragat mahkeme kararının icrası bakımından da bağışıklığın kaldırılmış olduğu anlamına gelmez, icra önlemlerinin alınabil­mesi için ayrıca bu bağışıklığın kaldırılması gerekir.

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının binalarının dokunulmazlığı vardır. Ala­cak ve malları, bulundukları yer neresi ve elinde tutan kim olursa olsun, arama, herhangi bir maksatla elkoyma, zoralım ve kamulaştırma ile diğer her türlü icrai, idari, adli ve teşrii ted­birlerden bağışıktır.

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının arşivlerinin ve genel olarak Sekretarya-lara ait veya ellerinde bulunan bütün belgelerin, nerede bulunurlarsa bulunsunlar, dokunul­mazlığı vardır.

KEİ ve KEİPA Sekretaryaları Türkiye'de resmi haberleşmeleri için Önce­lik hakları, posta tarife ve resimleri, telgraf, telefon, telsiz telgraf, telefoto, kablogramlar ve diğer haberleşme ile basın ve radyo haberleri, basın tarifesi ile ilgili hususlarda Türkiye'de ak-redite Diplomatik Misyonlara gösterilen kolaylıklardan yararlanırlar. Sekretaryaların resmi yazışmaları ve diğer resmi haberleşmeleri sansür edilemez.

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının alacak, gelir ve sair malları bütün vası­tasız vergilerden bağışıktır. Bununla beraber, KEİ ve KEİPA Sekretaryaları sadece kamu ya­rarına özgü hizmetlerin bedellerinden fazla olmayan vergilerden bağışıklık isteyemezler.

KEİ ve KEİPA Sekretaryaları taşınır ve taşınmaz malların fiyatları içine giren satış re­simleri, akaryakıt tüketim vergisi, katma değer vergisi gibi dolaylı vergilerden bağışıklık iste­yemez. Ancak, resmi kullanımları için yapacakları ve fiyatında bu tür dolaylı vergilerin yeraldığı önemli alımlarında mümkün oldukça sözkonusu vergilerin indirilmesi veya geri verilmesi için Dışişleri Bakanlığı'nın önerisi ve Maliye Bakanlığı'nın onayı ile uygun idari önlemler alınabilir.

KEİ ve KEİPA Sekretaryaları hiçbir akçalı denetleme, düzenleme ve mo­ratoryuma bağlı olmaksızın:

a) Her türlü sermaye, altın veya dövizi elinde tutabilir ve her nevi para üzerinde hesa­-

ba malik olabilirler.

b) Alacaklarını, altın veya dövizi Türkiye'ye ithal, Türkiye'den ihraç veya Türkiye

içinde serbestçe taşıyabilirler ve ellerindeki her nevi dövizi her nevi başka paraya çevirebilirler.

KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının Türkiye Cumhuriyeti kanun ve nizam­larına uygun olarak aşağıdaki maddelerin girişine izin verilir ve depolama, taşıma ve benzeri hizmetlere ait ücretler dışında bütün gümrük vergileri, resimleri ve fondan bağışık tutulur:

a) Sekretaryaların resmi yayınları,

b)Sekretaryaların resmi faaliyetleri için gerekli eşya.KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının Eşyaları

Sekretaryaların resmi faaliyetleri için gerekli eşyanın Türkiye'ye giriş ve çıkışı KEİ Direktörü, KEİPA Genel Sekreteri tarafından imzalanan ve Dışişleri Bakanlığı Pro­tokol Genel Müdürlüğünce onaylanan (Ek. l)'deki örneğe uygun A Formu Takrirlerle kabul olunur.

a) Türkiye Cumhuriyeti Devleti mevzuatınca yasaklanmış olmaması kaydıyla takrir konusu eşyanın tam tespitleri yapılarak ithal veya ihracı sağlanır.

Sadece resmi evrak, yayın ve arşivlerin içinde bulunduğu kaplar, Türkiye Cumhuriyeti Devleti mevzuatınca yasaklanmış eşya ihtiva ettiği hakkında şüphe ve ihbar olmadığı takdirde tam tesbiti yapılmaz.

b) Bu şekilde gümrüksüz ve resimsiz Türkiye'ye sokulan eşya prensip olarak ülke içinde

satılamaz. Sözkonusu eşya tüketilmeli veya ihraç edilmelidir. Ancak, dayanıklı eşyanın ve hizmet

arabalarının beş yıllık bir kullanım dönemi sonunda yabancılara devrine veya tüm gümrük

vergileri ve resimleri ödenmek kaydıyla vergi muafiyetinden yararlanmayan kişilere satışına

Dışişleri Bakanlığı izin verebilir.

c) Dayanıklı tüketim mallarının satış izni, Sekretarya tarafından, Dışişleri Bakanlı-

ğı'nın onayını içeren ithal takririnin bir örneğinin de ekleneceği bir nota ile talep edilmelidir.

1) Dayanıklı tüketim malları için satış izni ancak, ithal takriri eşyanın tam ve açık tanımını içeriyorsa verilebilir (modeli, tipi, ağırlığı,fiyatı ve benzeri).

2) Eşya Sekretarya'nın Türkiye'den kesin ayrılışından önce satılmalı, devredilmeli veya

ihraç edilmeli ve tüm gümrük ve resimleri malların alıcıya teslim edilmesinden önce ödenmeli­-

dir. Satış işleminden sonra, Sekretarya, alıcının adres ve adını, satışın yerini, tarihini ve fiyatı­-

nı içeren bir nota ile Dışişleri Bakanlığı’na bilgi vermelidir. Vergilerin ödendiğine ilişkin belge

ve makbuzlar notaya eklenmelidir.

d) Dayanıklı eşyanın ihraç talebi, Bakanlığın onayını içeren ithal takririnin orijinali-

nin bir örneğinin de eklendiği ihraç gümrüğü ve yaklaşık tarihinin belirtildiği bir nota ile Dış­-

işleri Bakanlığı'na sunulmalıdır.

1) Dayanıklı eşyaların ihracından sonra Gümrüklerdeki dosyanın kapatılabilmesi için

ihraç işlemini tevsik eden resmi belgeler Dışişleri Bakanlığı’na sunulmalıdır.

2) Türkiye'de satın alınan malların ihracı için, alış faturalarının aslının sunulması esastır.

Sekretaryalar "CD" plakalı ikişer hizmet taşıtı alabilirler. Bunun dışın­da alınacak hizmet taşıtlarına "B" plaka tahsis edilir. Sekretaryaların toplam hizmet taşıt sa­yısı, görevlilerin sayısını geçemez.

a)CD plaka alacak hizmet arabası ithali, Sekretaryalar tarafından düzenlenen (Ek.2)

deki örneğe uygun B Formu Takrirlerle gerçekleştirilir. Orijinal alış faturası veya yurt dışı sa-­

hiplik belgesi, Türkiye'ye giriş belgesi (ordino, irsaliye, taşıt giriş formu, teslim tesellüm tuta­-

nağı) ve yıllık trafik sigortasının ekleneceği takrirde, taşıtın tüm aksesuarlarını ve Türkiye'ye

giriş tarihi ve yerini belirten bilgiler dahil olmak üzere taşıtın tüm niteliklerinin belirtilmesi

gerekmektedir.

b) Aracın ithal ve plaka talebi ayrı bir nota ile Dışişleri Bakanlığı'na bildirilecektir,

c) B plakalı hizmet taşıtlarının ithal işlemleri Sekretaryalar tarafından düzenlenen (Ek. 3)

deki örneğe uygun D Formu Garanti Belgelerine istinaden gerçekleştirilir.

d)Hizmet taşıtları Dışişleri Bakanlığı'nın vereceği ön izinle satılabilir.

1) Satış izni, ekinde Dışişleri Bakanlığı'nın ve Gümrük Müsteşarlığı tarafından onay­

lanmış orijinal ithal takrir örneğinin yer aldığı bir nota ile talep edilmelidir. Satılacak taşıt,

Dışişleri Bakanlığınca tesbit edilmiş tüm koşullara sahip olmalıdır.

2)İki aylık geçerliliği olan satış izni, bu sürenin dolmasından önce bir nota ile talep

edildiği takdirde iki aylık bir süre ile son defa uzatılabilir.

3)Satış izninin verilmesi üzerine, taşıt, gümrük yetkililerine teslim edilmelidir. Ta-

şıt,Türk mevzuatında öngörülen tüm vergi ve resimlerin ödenmesinden sonra alıcı tarafından

teslim alınabilir. Sekretarya satıştan sonra alıcının isim ve adresini bir nota ile bildirir, taşıtın

gümrüğe teslim edildiğini gösteren belgeler, trafik ruhsatnamesi ve plakalar bu notaya eklen-­

melidir.

e) Hizmet taşıtları ancak Sekretarya görevlileri veya Dışişleri Bakanlığına şoför ola­rak bildirilmiş resmi sürücüler tarafından Sekretaryaların resmi amaçlan için kullanılabilir­ler. Bu kuralın dışında kullanılan herhangi bir resmi taşıt, statüsünü yitirecek ve yerine yeni bir taşıtın alınmasına izin verilmeyecektir.

İKİNCİ BÖLÜM

Sekretarya Görevlilerinin Ayrıcalık, Bağışıklık ve Kolaylıkları

Sekretarya görevlileri

a)Resmi sıfatla, söz ve yazıları da dahil olmak üzere görevleri gereği yaptıkları ey­

lemlerde yargı bağışıklığından yararlanırlar.

b)KEİ ve KEİPA tarafından kendilerine ödenen ücret ve maaş üzerinde her türlü vergiden bağışıktırlar. Ancak, Türkiye dahilinde görevlendirilen Türk vatandaşı Sekretarya görevlilerine yapılan sözkonusu ödemeler vergi istisnasından yararlanamaz.

c) Milli hizmetle ilgili her türlü görevden bağışıktırlar.

d) endileri, eşleri ve bakmakta yükümlü oldukları aile üyelerine Dışişleri Bakanlığı

tarafından, statülerine göre, hiçbir harç ve resme tabi olmaksızın birer kimlik belgesi verilir.

e)Kendileri, eşleri ve bakmakla yükümlü oldukları aile üyeleri göçmenliği kısan ön­

lemlerle, yabancıların kayıt işlemlerine bağlı olmayacaklardır.

f) Kambiyo kolaylıklarından Türkiye'de akredite diplomatik misyonların eşit derece­deki memurlarına tanınan kolaylıklardan yararlanırlar.

g) Kendileri, eşleri ve bakmakla yükümlü bulundukları aile üyeleri, uluslararası buh­ran dönemlerinde diplomasi memurlarına tanınan ülkelerine dönüş kolaylıklarından yararla­nırlar.

h) Görevli olarak Türkiye'ye geldiklerinde gümrük kapılarında girişlerinden itibaren ilk altı aylık süre içinde yerleşmeleri ve kişisel kullanımları için gerekli eşyaları ve bir otomobi­li aşağıda 16 ncı ve 17 nci maddelerde belirtilen koşul ve yöntemlerle vergi, resim ve fonlardan bağışık olarak ithal edebilirler.

KEÎ ve KEÎPA Sekretarya görevlileri kişisel ve ev eşyalarını Türkiye'ye ilk gelişlerinden iki ay önce veya altı ay sonra Sekretaryalar tarafından düzenlenen (Ek 4'deki) örneğe uygun bir garanti mektubuna istinaden T.C. Gümrükleri geçici kabul giriş beyanna­mesi doldurmak suretiyle ithal edebilirler. Bu belgeler doğrudan yerel gümrük yetkililerine verilir.

a) Sözkonusu personel Türkiye'ye gelişlerinden itibaren ilk altı ay içinde kişisel ve ev

eşyalarını Türkiye'deki gümrük hattı dışı satış mağazalarından satın alabilirler. Bu alımlar da

Sekretaryalarca düzenlenmiş ve Dışişleri Bakanlığınca onaylanmış (Ek. l)'deki örneğe uygun

A Formu takrirler yoluyla olur. Takrirlerde ilgili kişinin kimlik kartı numarası ve Türkiye'ye

geliş tarihi belirtilmeli ve aşağıdaki cümle yer almalıdır.

"İlk 6 aylık yerleşim süresinde KEÎ/KEÎPA Sekretaryası görevlilerinin dayanıklı tüke­tim mallan ithaline mahsustur."

b) Görevliler çamaşır makinası, TV, video gibi elektrikli ve elektronik mallardan sa-­

dece birer adet ithal edebilirler.

Sekretarya görevlileri tarafından geçici olarak ithal edilen dayanıklı tüketim mallan sa­tılamaz veya devir edilemezler-Bu-eşyalar görev bitiminde ihraç edilmeli veya gümrüklere terk edilmelidir.

Sekretarya görevlilerine ait taşıtların işlemleri Sekretarya tarafından dü­zenlenen (Ek. 5)'teki örneğe uygun C Formu Garanti Belgelerine istinaden gerçekleştirilir. Bu taşıtlara "B" tipi plaka verilir.

Sekretarya görevlilerinin ithal ettiği taşıtlar gümrük muafiyetinden yararlanamayan ki­şilere satılamaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ortak Hükümler

Çalınan veya bir trafik kazası sonucunda tümüyle hasara uğramış bir ta­şıt vergi, resim ve fonlardan muaftır. Çalınma veya kaza, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 83 üncü maddesi ile yetkili kılınan ma­kamlardan alınacak bir yazı ile belgelenmelidir. Taşıtın kalıntısı, Bakanlığın ön izni alındık­tan sonra gümrüğe terk edilmelidir.

Kaza halinde, taşıtın gümrüğe terkedilebilmesi için, zarar oranının % 70'den fazla ol­duğunun eksper veya trafik makamlarının resmi raporu ile ispatı zorunludur.

Türkiye’ye takrir veya garanti belgesi ile ithal edilmiş taşıtların ihracı için önceden bildirim yapılması gereklidir. İhraç talebi, aracın özelliklerini, plaka numarasını, sa­hibinin isim ve unvanını, ihraç tarihi ve ihraç edileceği gümrük kapısını içeren bir nota ile ya­pılmalıdır. Notaya aracın onaylı ithal takriri veya garanti belgesi eklenmelidir. İhraç işlemi tamamlandıktan sonra gümrüklerdeki dosyasının kapatılmasını teminen ihracın yapıldığını ispat­layan resmi belgeler, trafik ruhsatnamesi ve plakalar Dışişleri Bakanlığı'na iletilmelidir.

Hizmet araçları ve Sekretarya görevlilerinin özel araçları Dışişleri Bakan-lığı'nın ön izni ile Türkiye'de mukim bir yabancıya devredilebilir. Devir izni bir nota ile Dışiş­leri Bakanlığı'na bildirilir. Notaya plaka ve ruhsat eklenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Sekretaryalar önceden izne gerek olmaksızın binaları içine resmi kulla­nım amacıyla uydu anten (sadece alıcı), telefaks, teleks veya telefon yerleştirebilirler.

Ancak, telsiz sistemlerinin (gönderici ve alıcılar) yerleştirilmesi sistem kapasitesine ba­kılmaksızın ilgili Türk yetkililerin önceden iznine bağlıdır. İzin için sistemin tüm teknik özel­liklerinin, kullanılacak frekansların, el ve otomatik alıcıların sayısı, tam büyüklükleri , teçhizatın tip ve modeli gibi bilgilerin yeraldığı bir takrir ile başvurulmalıdır. Ayrıca tam olarak doldu­rulmuş, damgalanmış ve imzalanmış iki adet Telsiz Genel Müdürlüğü -1 (TGM-1) formu no­taya eklenmelidir. İzin alındıktan sonra gerekli teçhizat bir takrir ile ithal edilebilir.

Sekretaryalar tarafından yapılan makina, inşaat malzemesi ve ağır mal­zeme ithali, Dışişleri Bakanlığı’nın ön iznine bağlıdır. İlgili takrirde (Ek. 1), malın cinsi, değe­ri, miktarı, seri numarası, tipi, modeli ve özellikle kullanım yeri ve amacı belirtilmelidir. İnşaat malzemelerinin tam yeri ve inşaatın tipi bildirilmelidir.

Sekretaryalar adına münhasıran Sekretarya binasında sergilenecek her türlü eşyanın (filmler dahil) ithali Sekretarya tarafından tanzim edilecek ayrıntılı listeyi içeren tak­rire istinaden yapılır. Sergi malzemeleri sergi bitiminde ihraç edilmelidir. Takrirler, serginin kesin tarihinin belirtileceği bir nota ekinde Dışişleri Bakanlığı Protokol Genel Müdürlüğü'ne gönderilmelidir.

Sekretarya binası dışında düzenlenecek sergilerde teşhir edilecek her türlü malzemenin (filmler dahil) ithali, Türk Gümrük Kanununun ve Yönetmeliklerinin genel hükümlerine tabi­dir. Dış kaynaklı kültürel etkinliklerin düzenlenmesi ön izninin istihsaline bağlı olduğundan, ilgili Sekretarya bir nota ile Dışişleri Bakanlığı Çok Taraflı Ekonomik İlişkiler Genel Müdür­lüğü'ne başvurmalıdır. İznin alınmasından sonra, geçici ithalat için düzenlenen garanti mek­tubu gümrüklere sunulmalıdır.

Uluslararası Fuarlarda sergilenecek malzemelerin ithal başvuruları Başbakanlık Dış Ti­caret Müsteşarlığı'na yapılmalıdır.

Sadece Sekretaryalarca kültürel ve promosyon amacıyla kullanılmak üzere ithal edil­mek istenen makul sayıda kitap için doğrudan Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı'na (DTM) başvurulmalıdır. Protokol Genel Müdürlüğü de DTM'den ithal izinlerinin alınmasında yar­dımcı olabilir.

Bu durumda, kitapların sayısı ve nerede kullanılabileceği ve ithalin amacının açıklandı­ğı bir nota, ekinde kitapların tam listesiyle birlikte Dışişleri Bakanlığı Protokol Genel Müdür -lüğü'ne gönderilmelidir.

Sekretaryaların, taşıt veya diğer dayanıklı tüketim mallarının yerel ku­rum veya dairelere bağış istemi, Dışişleri Bakanlığının ön izninin sağlanması için bir nota ile yapılmalıdır. Notaya, bağışın yapılacağı ilgili kuruluşun bağışı kabul ettiğine dair belgenin ek­lenmesi gereklidir.

Doğal ve kültürel mirasa ilişkin eserlerin Sekretaryalar ve Sekretarya gö­revlilerince ithal ve ihracı, 21.7.1983 tarihli ve 2863 sayılı "Kültür ve Tabiat Varlıklarını Ko­ruma Kanunu’nun Üçüncü Bölüm ve 3.5.1988 tarihli ve 19803 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Etnoğrafik Nitelikteki Taşınır Kültür Varlıkları Hakkında Yö-netmelik"in 3 üncü ve 4 üncü maddeleri hükümlerine uygun olmalıdır.

İşbu Yönetmelikte kullanımı düzenlenen ayrıcalık, bağışıklık ve kolay­lıklar Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları ile Türkiye'de ikamet eden yabancılar için geçerli de­ğildir.

Sekretaryalarda görev almak üzere Türkiye'ye gelen ve görevleri süresince Türkiye'de ikametgah tesis eden yabancılar, birinci fıkra kapsamına girmezler.

Ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıklar KEİ ve KEİPA Sekretaryalarının gö­revlerinin etkin şekilde yapılmasını sağlamak üzere tanınmıştır. Direktör ve Genel Sekreter, kendi görüşüne göre bağışıklığın adaletin yerine getirilmesine engel olduğu veya uğrunda ta­nındığı amaca zarar gelmeksizin kaldırılabileceği düşüncesinde bulunduğu bütün hallerde bir görevlinin bağışıklığını kaldırabilecek ve bunu yapmakla ödevli olacaktır. Direktör ve Genel Sekreter hakkında kaldırma kararını vermeye, KEİ için, KEİ'ye katılan Devletlerin Dışişleri Bakanları toplantısı ve KEİPA için, KEİPA Genel Kurulu yetkilidir.

Direktör ve Genel Sekreter yukarıda 13 üncü maddede sayılan ayrıcalık, bağışıklık ve kolaylıkların yol açabileceği kötüye kullanma hallerini önlemek, kanun ve nizamlara uymayı sağlamak ve adaletin gerektiği gibi yerine getirilmesini kolaylaştırmak amacı ile her zaman Dışişleri Bakanlığı ve Türkiye Cumhuriyeti'nin diğer yetkili makamları ile işbirliği yapacaktır.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Son Hükümler

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Yönetmelik hükümlerini Dışişleri Bakam yürütür

(Ekleri düzenlenecek)